25 năm nỗ lực vì sự nghiệp an sinh xã hội trên địa bàn Thủ đô

15/06/2020 08:15 AM


Trong hành trình 25 năm xây dựng, phát triển, BHXH TP Hà Nội luôn cố gắng triển khai hiệu quả nhiệm vụ phát triển đối tượng tham gia, chăm lo tốt cho các đối tượng thụ hưởng chính sách; không ngừng cải tiến quy trình, nâng cao chất lượng phục vụ. Sự nỗ lực đó đã góp phần đưa chính sách BHXH, BHYT đến gần hơn với người dân, trở thành trụ cột chính của hệ thống an sinh xã hội trên địa bàn Hà Nội.

“Trái ngọt” an sinh

BHXH TP Hà Nội được thành lập theo Quyết định số 15/QĐ-TCCB ngày 15/6/1995 của Tổng Giám đốc BHXH Việt Nam. Đến tháng 1 năm 2003, BHXH TP Hà Nội tiếp nhận toàn bộ chức năng, nhiệm vụ thực hiện chính sách BHYT. Từ 01/8/2008 đến nay, BHXH TP Hà Nội được thành lập và điều chỉnh mở rộng theo Nghị quyết số 15/2008/QH12 ngày 29/5/2008 của Quốc Hội khóa XII về việc điều chỉnh địa giới hành chính thành phố Hà Nội.

Vượt lên tất cả những gian nan, thử thách, đội ngũ cán bộ, viên chức ngành BHXH đã nỗ lực hoạt động với tinh thần không ngại khó, không ngại khổ, không ngừng đổi mới, sáng tạo; đồng thời phối hợp chặt chẽ cùng các ngành, địa phương đưa chính sách BHXH, BHYT đi vào đời sống.

Đ/c Nguyễn Đức Hòa, Phó Giám đốc phụ trách BHXH Thành phố tham gia giao lưu chương trình" BHYT toàn dân- Chung tay vì sức khỏe cộng đồng" năm 2017

Đến nay, toàn thành phố có hơn 1,7 triệu người tham gia BHXH, chiếm khoảng 37% lực lượng lao động trong độ tuổi (cả nước là hơn 32%), tăng hơn 1,4 triệu người so với năm 1995. Trong đó, số người tham gia BH thất nghiệp đạt hơn 1,6 triệu người, chiếm khoảng 34% lực lượng lao động trong độ tuổi. Việc tham gia BH thất nghiệp giúp người lao động được thụ hưởng nhiều quyền lợi như trợ cấp thất nghiệp, tư vấn, giới thiệu việc làm hoặc hỗ trợ đào tạo nghề trong thời gian không may bị mất việc làm, để sớm trở lại thị trường lao động. Chính sách BHXH tự nguyện hướng tới người nông dân, lao động làm việc trong khu vực kinh tế phi chính thức cũng từng bước đi vào đời sống. Đến tháng 5/2020 đã có hơn 37.000 người tham gia BHXH tự nguyện, tăng hơn 34.000 người so với năm 2008. Đặc biệt, đối tượng tham gia BHYT được mở rộng và tăng với tốc độ rất nhanh, nếu như năm 1995 có 552.308 người được cấp thẻ BHYT, bằng 13,9% dân số thì đến nay, tính đến 31/12/2019 số người tham gia BHYT tăng lên 6,99 triệu người, mở rộng diện bao phủ BHYT đạt 88,3 % (tăng 6,4 triệu người, tăng 1.266% so với năm 1995). Năm 2020, BHXH Thành phố phấn đấu hoàn thành chỉ tiêu bao phủ BHYT được giao 90,1%, giúp người dân có điều kiện để chăm sóc sức khỏe, giảm chi phí khám, chữa bệnh.

Đ/c Nguyễn Đức Hòa, Giám đốc BHXH Thành phố chủ trì họp giao ban của BHXH TP Hà Nội

Tổng số thu từ BHXH, BHYT, BH thất nghiệp cũng tăng liên tục, từ 116,7 tỷ đồng năm 1995, tăng lên 43.277,8 tỷ đồng vào năm 2019 (tăng trên 43.000 tỷ đồng, tăng 371 lần). Năm 2020, BHXH Thành phố được giao chỉ tiêu số thu BHXH, BHYT, BHTN là 48.379 tỷ đồng, hết tháng 5/2020, tổng số tiền thu BHXH, BHYT, BHTN là 17.735 tỷ đồng, tăng 1.127 tỷ đồng so với cùng kỳ năm 2019. Số đơn vị trốn đóng, nợ đóng BHXH, BHYT giảm dần, đến cuối năm 2019, tỷ lệ nợ BHXH phải tính lãi 1,98% so với kế hoạch thu, thấp nhất so với các năm trước đây.

Để thực hiện khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế cho người dân, BHXH TP Hà Nội đã ký hợp đồng với 191 cơ sở y tế với 658 điểm kết nối dữ liệu từ tuyến Trung ương đến tuyến y tế cơ sở có đủ điều kiện để tổ chức KCB; đồng thời tổ chức khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế ở đa số trạm y tế xã, phường, thị trấn. Đặc biệt, từ năm 2003 đến nay, BHXH TP. Hà Nội đã đảm bảo quyền lợi của người tham gia BHYT theo đúng quy định của Điều lệ BHYT và sau này là Luật BHYT. Số lượt  người được KCB theo chế độ BHYT tăng nhanh qua từng năm: năm 1995 có 1,6 triệu lượt người KCB BHYT, năm 2019 là 12 triệu lượt người. Chỉ tính riêng số lượt khám KCB BHYT phát sinh trong 5 tháng đầu năm 2020, có tới 3.854.578 lượt KCB BHYT, với tổng chi phí 6,343 tỷ đồng, trong đó có 3.328.038 lượt KCB ngoại trú và 526.540 lượt KCB nội trú. Qua đó cho thấy, Hà Nội đã có hàng trăm triệu lượt người có thẻ BHYT được bảo đảm quyền lợi khi đi KCB với tổng chi phí do Quỹ BHYT chi trả lên tới hàng chục nghìn tỷ đồng. Trong đó, hàng nghìn bệnh nhân mắc bệnh hiểm nghèo như ung thư, tim mạch, bệnh mạn tính có chi phí điều trị lớn đều đã được cơ quan BHXH thực hiện thanh toán đầy đủ đúng quy định, góp phần quan trọng trong công tác chăm sóc sức khỏe nhân dân.

Đ/c Nguyễn Đức Hòa, Giám đốc BHXH Thành phố làm việc với Bí thư huyện ủy Mê Linh về thực hiện chính sách BHXH, BHYT

Đáng chú ý, Hà Nội là nơi có số đối tượng hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH hàng tháng lớn nhất cả nước. Đối tượng hưởng chính sách rất đa dạng, trong đó có nhiều cán bộ trung, cao cấp trong các cơ quan Đảng, Nhà nước, lực lượng vũ trang, nhiều cán bộ Lão thành cách mạng, người có công… Nhưng trong những năm qua, được sự quan tâm lãnh đạo của các cấp ủy Đảng, chính quyền từ Thành phố, các Quận, Huyện, Thị xã đến các xã, phường, thị trấn và sự chỉ đạo trực tiếp của BHXH Việt Nam, BHXH thành phố Hà Nội đã phối hợp với Ngân hàng và Bưu điện thực hiện tốt nhiệm vụ chi trả lương hưu, trợ cấp BHXH hàng tháng đảm bảo kịp thời, đầy đủ, đúng quy định  trước ngày 10 hàng tháng. Năm 1995, Thành phố Hà Nội giải quyết và chi trả lương hưu và các chế độ BHXH hàng tháng cho 224.348 người với số tiền 592 tỷ đồng; đến năm 2019 là 556.320 người với 31.483 tỷ đồng (tăng 53 lần so với năm 1995).

Qua các năm, Bảo hiểm xã hội Thành phố đều thực hiện kịp thời đúng chế độ về việc điều chỉnh lương hưu, trợ cấp BHXH cho đối tượng khi có sự thay đổi về tiền lương tối thiểu hoặc có sự bổ sung, sửa đổi về chính sách BHXH của Nhà nước.

Những kết quả nêu trên là “trái ngọt” an sinh toàn ngành BHXH TP Hà Nội thu được sau 25 năm bền bỉ vun trồng.

Ba giải pháp đột phá

Quá trình thực thi các chính sách bảo hiểm luôn có sự định hướng chỉ đạo của Đảng, Nhà nước, Thành ủy, UBND thành phố Hà Nội; sự hướng dẫn, chỉ đạo trực tiếp của Bảo hiểm xã hội Việt Nam với quan điểm nhất quán: Phát triển hệ thống chính sách BHXH linh hoạt, đa dạng, đa tầng, hiện đại; phát triển hệ thống tổ chức thực hiện chính sách BHXH bảo đảm tinh gọn, chuyên nghiệp, nâng cao tính hấp dẫn, củng cố niềm tin và sự hài lòng của người dân…

Trên tinh thần đó, toàn ngành luôn chú trọng đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính trên tất cả các lĩnh vực hoạt động nghiệp vụ, lấy cải cách hành chính làm khâu đột phá, nhằm nâng cao hiệu quả công tác, nâng cao chất lượng phục vụ đối tượng tham gia và thụ hưởng chính sách BHXH, BHYT… Các thủ tục liên quan đến việc giải quyết chế độ, chính sách BHXH, BHYT, BH thất nghiệp đều được niêm yết công khai tại tất cả các trụ sở của BHXH thành phố, BHXH các quận, huyện, thị xã và các cơ sở KCB BHYT. Quy trình tiếp nhận, luân chuyển, giải quyết hồ sơ và trả kết quả TTHC được thực hiện theo cơ chế “Một cửa” của ngành. Nhờ vậy, việc chuẩn bị hồ sơ, chứng từ của đơn vị và của người lao động dễ dàng, thuận lợi hơn; người có thẻ BHYT được sử dụng dịch vụ KCB BHYT thông suốt từ tuyến cơ sở đến tuyến trung ương. Quy trình giải quyết, xử lý hồ sơ tại từng bộ phận, giữa các phòng nghiệp vụ và giữa các phòng nghiệp vụ với BHXH các quận, huyện, thị xã được phân công, phân định rõ ràng, giúp bảo đảm giải quyết đúng thủ tục, trình tự và thời gian quy định.

Đ/c Nguyễn Đức Hòa, Giám đốc BHXH Thành phố làm việc với Bí thư quận ủy Ba Đình về thực hiện chính sách BHXH, BHYT

Giải pháp đột phá thứ hai được BHXH TP Hà Nội triển khai là ứng dụng CNTT trong giao dịch hồ sơ điện tử để nâng cao chất lượng cải cách TTHC cũng như các hoạt động nghiệp vụ. BHXH Việt Nam đã chọn Hà Nội là đơn vị triển khai thí điểm nhiều TTHC và phần mềm CNTT, sau đó mới triển khai áp dụng đồng bộ trên toàn quốc, như: Tiếp nhận hồ sơ và trả kết quả TTHC qua hệ thống một cửa điện tử; Hệ thống thông tin giám định BHYT; hệ thống kết nối với ngân hàng triển khai dịch vụ công mức độ 4 về kê khai, đóng nộp BHXH, BHYT của đơn vị, doanh nghiệp; liên thông giữa hệ thống quản lý bưu phẩm của Bưu điện với hệ thống tiếp nhận và trả kết quả “Một cửa điện tử” của BHXH Thành phố. Ngoài ra, BHXH TP Hà Nội còn ứng dụng CNTT trong công tác kiểm soát thanh toán chế độ ốm đau, thai sản; cùng các sở, ngành của Thành phố cung cấp dịch vụ công trực tuyến mức độ 3 theo Thông tư liên tịch số 05 về khai sinh, khai tử, cấp thẻ BHYT cho trẻ em dưới 6 tuổi…

Chủ tịch HĐND TP Nguyễn Thị Bích Ngọc và Phó Chủ tịch UBND TP Nguyễn Quốc Hùng trao Cờ thi đua xuất sắc của Thành phố cho BHXH TP Hà Nội và các đơn vị

Việc đẩy mạnh cách TTHC và ứng dụng CNTT trong giao dịch hồ sơ điện tử mang đến sự tiện lợi cho người tham gia chính sách BHXH. Nổi bật là số thủ tục hành chính do ngành quản lý đã giảm từ 115 thủ tục vào năm 2014, xuống còn 28 thủ tục vào năm 2019; số giờ để thực hiện các thủ tục giảm tương ứng từ 335 giờ/năm, xuống còn 49,5 giờ/năm. 100% đơn vị, doanh nghiệp trên địa bàn thành phố được tạo điều kiện thuận lợi để thực hiện giao dịch hồ sơ điện tử, trong đó có 97% đơn vị đã tham gia. Người dân bị mất thẻ bảo hiểm y tế hoặc do rách, hỏng, không thay đổi thông tin có thể đề nghị cơ quan BHXH cấp lại ngay trong ngày hoặc gửi lên hệ thống Cổng dịch vụ công quốc gia, qua dịch vụ bưu chính. BHXH Thành phố cũng chú trọng xây dựng cơ sở dữ liệu tập trung, kịp thời đưa ra các phân tích, dự báo mang tính chuyên sâu. Bên cạnh đó, đã liên thông dữ liệu, kết nối các phần mềm quản lý: Giải quyết chế độ BHXH (TCS); Quản lý thu, cấp sổ BHXH, thẻ BHYT (TST); phần mềm kế toán và Hệ thống thông tin giám định BHYT góp phần phòng chống lạm dụng, trục lợi quỹ BHXH, BHYT. Năm 2019, BHXH thành phố Hà Nội được Thủ tướng Chính phủ tặng Bằng khen về “Ứng dụng CNTT và cải cách TTHC”.

Đột phá thứ ba có tính chất quan trọng trong giải quyết nhiệm vụ trọng tâm của BHXH Thành phố nhằm đảm bảo thực thi chính sách BHXH, BHYT đó là việc phát huy sức mạnh tổng hợp của Liên ngành gồm Thanh tra Thành phố, Công an, Sở LĐTBXH, Liên đoàn Lao động, Sở Y tế, BHXH Thành phố, Cục Thuế Hà Nội và UBND các quận, huyện, thị xã tiến hành các hoạt động thanh tra, kiểm tra liên ngành việc chấp hành pháp luật về BHXH, BHYT, BHTN của các đơn vị, doanh nghiệp. Thường xuyên cử cán bộ làm công tác thanh tra, kiểm tra đi tập huấn, bồi dưỡng nghiệp vụ; chủ động xây dựng và thực hiện kế hoạch thanh tra chuyên ngành, nhất là thanh tra đột xuất tại các đơn vị nợ đọng BHXH, BHYT, BHTN; kiên quyết xử lý đối với các tổ chức, cá nhân có hành vi vi phạm, đối với những trường hợp chây ì, cố tình không tham gia BHXH, không nộp tiền BHXH cho người lao động, chuyển hồ sơ sang cơ quan Công an để điều tra, khởi tố theo quy định của Bộ luật Hình sự. Từ năm 2016 đến năm 2019, thực hiện thanh tra, kiểm tra việc chấp hành pháp luật về BHXH, BHYT tại  14.518 đơn vị (riêng năm 2018, thanh tra, kiểm tra tại 4.913 đơn vị; năm 2019, thanh tra, kiểm tra tại 5.637 đơn vị).

Với sự chỉ đạo quyết liệt của UBND Thành phố và sự vào cuộc của các Sở, ban, ngành, cùng với cố gắng, nỗ lực của tập thể công chức, viên chức, người lao động của BHXH Thành phố mà tỷ lệ nợ BHXH, BHYT liên tục giảm mạnh đều qua các năm: năm 2016 (7,99%), năm 2017 (3,9%), năm 2018 (2,53%), năm 2019 (1,98%).

Hướng tới mục tiêu BHXH toàn dân

Hà Nội là địa bàn tập trung đông dân cư, đông người lao động sinh sống và làm việc; đồng thời có số lượng người lao động, doanh nghiệp, người đang hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH hằng tháng... đông bậc nhất cả nước. Đây là điều kiện thuận lợi để ngành BHXH TP Hà Nội thực hiện tốt hơn mục tiêu mở rộng diện bao phủ, mở rộng đối tượng tham gia BHXH nhưng cũng gặp không ít khó khăn, thách thức, đòi hỏi đội ngũ cán bộ, đảng viên, viên chức toàn ngành phải nỗ lực hơn nữa.

Khó khăn ngay từ đầu năm 2020, do ảnh hưởng của dịch Covid-19 số đơn vị và số người tham gia BHXH bắt buộc giảm, số tiền nợ và tỷ lệ nợ đóng BHXH, BHYT tăng cao so với cùng kỳ năm 2019, đã tác động mạnh đến việc thực hiện chỉ tiêu bao phủ BHXH, BHYT, ảnh hưởng đến việc giải quyết chế độ BHXH của người lao động. Đây vừa là thách thức vừa là trách nhiệm của toàn ngành trong giai đoạn hiện nay cần chung sức đồng lòng, nỗ lực thực hiện nhiều giải pháp để phát triển mạnh đối tượng tham gia BHXH hướng tới BHXH toàn dân theo tinh thần Nghị quyết số 28-NQ/TW của Ban Chấp hành Trung ương khóa XII.

Biến những thách thức thành cơ hội để phát triển, thời gian tới, BHXH Thành phố tiếp tục hoàn thiện cơ cấu tổ chức bộ máy; chú trọng đào tạo, bồi dưỡng nâng cao năng lực chuyên môn nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ, viên chức; đầu tư hạ tầng kỹ thuật; tiếp tục mở rộng hệ thống đại lý thu và tăng cường công tác truyền thông…

Cùng với đó, BHXH TP Hà Nội tập trung đẩy mạnh cải cách TTHC, ứng dụng CNTT trong các hoạt động nghiệp vụ; liên thông, chia sẻ dữ liệu với các sở, ngành; thực hiện dịch vụ công trực tuyến mức độ 4 trên tất cả các lĩnh vực BHXH. Công tác quản lý BHXH, BHYT, BH thất nghiệp tiếp tục được quản lý theo hướng hiện đại, thân thiện, giúp các đơn vị, doanh nghiệp và người dân tiếp cận nhanh chóng, thuận tiện các dịch vụ, giảm thời gian phải thực hiện các TTHC liên quan đến BHXH, BHYT. Ngoài ra, ngành BHXH sẽ chủ động phối hợp với các ngành, địa phương tăng cường thanh tra, kiểm tra xử lý vi phạm về bảo hiểm xã hội, nhất là đối với hành vi trốn đóng, nợ đóng, trục lợi bảo hiểm xã hội; đôn đốc doanh nghiệp, người lao động, người dân đóng BHXH, BHYT, BH thất nghiệp đúng thời gian…

Để phù hợp với sự phát triển của Ngành trong giai đoạn mới, công tác quản lý, kiện toàn nguồn nhân lực, đổi mới tổ chức bộ máy theo hướng tinh gọn, xây dựng đội ngũ công chức, viên chức vững vàng về bản lĩnh chính trị, có phẩm chất đạo đức tốt, giỏi chuyên môn nghiệp vụ cũng là kim chỉ nam có ý nghĩa quyết định để BHXH Thành phố phấn đấu hoàn thành tốt nhiệm vụ chính trị được giao. 

25 năm không phải là một hành trình dài, nhưng cũng đủ để BHXH TP Hà Nội và từng cán bộ, đảng viên, viên chức toàn ngành góp phần xây nền móng vững chắc cho sự nghiệp an sinh xã hội của Thủ đô. “Nghề BHXH” là công việc thầm lặng giúp cuộc sống người dân, người lao động cũng như toàn xã hội tốt lên từng ngày. Vì vậy, mỗi người làm “nghề BHXH” cần luôn luôn trau dồi tinh thần phục vụ, có ý chí và khát khao cống hiến, nỗ lực hơn nữa để thực hiện tốt hơn các chế độ, chính sách BHXH, BHYT, BH thất nghiệp, góp phần đảm bảo an sinh xã hội và thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội của Thủ đô; đồng thời đóng góp vào sự nghiệp chung của ngành BHXH./.

Nguyễn Đức Hòa - Bí thư Đảng ủy, Giám đốc BHXH TP Hà Nội